Przygotowanie do rozprawy w sprawie o podział majątku wspólnego
Co ze sobą zabrać?
•Dokument tożsamości – dowód osobisty, paszport albo mDowód w aplikacji mObywatel.
•Wezwanie lub zawiadomienie o rozprawie.
•Notatki z najważniejszymi datami, kwotami i zdarzeniami – jako pomoc przed rozprawą, a nie gotowy tekst zeznań.
•Dokumenty, których dostarczenie uzgodniłeś z pełnomocnikiem albo których zażądał sąd.
Gdzie usiąść i jak postępować na sali rozpraw?
•Przyjdź około 15 minut wcześniej. Sprawdź wokandę (czasami następuje zmiana sali rozpraw) i poczekaj na wywołanie sprawy.
•Powód lub wnioskodawca zajmuje co do zasady miejsce po prawej stronie sali, patrząc od strony sędziego; pozwany lub uczestnik – po lewej.
•Jeżeli sąd poprosi Cię o przesłuchanie, podejdź do mównicy albo postępuj zgodnie z poleceniem sędziego.
•Do sądu zwracaj się „Wysoki Sądzie” (a nie „Wysoki Sędzio”, nawet jeśli jest to mężczyzna i jest rzeczywiście wysoki – serio, przypadek z życia wzięty ).
• Nie przerywaj drugiej stronie. Jeżeli chcesz coś sprostować, zanotuj to i poczekaj, aż sąd udzieli Ci głosu.
Przed rozprawą uporządkuj majątek – składnik po składniku
W sprawie o podział majątku bardzo łatwo pomieszać trzy różne pytania: co wchodzi do majątku wspólnego, ile to jest warte i komu dany składnik powinien przypaść. Przygotuj się do każdego z nich osobno.
1. Co wchodzi do majątku wspólnego?
•Jakie nieruchomości, samochody, środki pieniężne, udziały, wyposażenie i inne prawa zostały nabyte w czasie wspólności?
•Czy któryś składnik został nabyty przed małżeństwem albo otrzymany w spadku lub darowiźnie?
•Czy po ustaniu wspólności któryś składnik sprzedano, zużyto albo wypłacono środki z rachunku?
•Czy istnieją składniki, o których druga strona nie wspomniała?
2. Skąd pochodziły pieniądze?
•Czy zakup sfinansowano wyłącznie z majątku wspólnego?
•Czy wykorzystano środki sprzed małżeństwa, ze spadku, darowizny albo ze sprzedaży majątku osobistego?
•Czy potrafisz wskazać przepływ pieniędzy i dokumenty, które go potwierdzają?
UWAGA: Samo stwierdzenie „to kupiłem za swoje pieniądze” może być niewystarczające. Przypomnij sobie skąd dokładnie pochodziły środki i czy można to wykazać dokumentami.
3. Jakiego podziału oczekujesz?
•Które składniki chcesz otrzymać?
•Które mogą przypaść byłemu małżonkowi?
•Czy podział wymaga spłaty lub dopłaty?
•Czy jesteś w stanie ją uiścić i w jakim terminie?
4. Nakłady i wydatki między majątkami
•Czy z majątku osobistego finansowano remont lub zakup składnika majątku wspólnego?
•Czy ze środków wspólnych finansowano majątek osobisty jednego z małżonków?
•Kiedy poniesiono nakład, jaka była jego wysokość i czego dotyczył?
•Jakie dokumenty lub świadkowie mogą to potwierdzić?
5. Nierówne udziały – jeżeli takie żądanie jest zgłoszone
Jeżeli w sprawie pojawia się żądanie ustalenia nierównych udziałów, przygotuj się na szczegółowe pytania o przyczynianie się obojga małżonków do powstania majątku oraz okoliczności, które mają uzasadniać odejście od zasady równych udziałów. Nie sprowadzaj tego wyłącznie do porównania wysokości wynagrodzeń – znaczenie może mieć również osobista praca przy wychowaniu dzieci i prowadzeniu gospodarstwa domowego.
Czego nie robić?
•Nie mieszaj własności z poczuciem sprawiedliwości: to, kto częściej korzystał z rzeczy, nie przesądza samo w sobie, do jakiego majątku ona należy.
•Nie podawaj wartości „z pamięci”, jeśli nie masz podstaw do jej oszacowania.
•Nie pomijaj kredytów i innych obciążeń – omów z pełnomocnikiem ich znaczenie dla konkretnego sposobu podziału.
Najważniejsze przed rozprawą – 5 pytań
•Co dokładnie wchodzi do majątku wspólnego?
•Które składniki lub ich przynależność są sporne?
•Jaką wartość mają najważniejsze składniki?
•Komu powinny przypaść i jakie spłaty z tego wynikną?
•Jakie nakłady, wydatki lub inne rozliczenia trzeba zgłosić?
Jeżeli rozprawa w twojej sprawie ma się odbyć w trybie zdalnym (online), warto przygotować się do niej nie tylko merytorycznie, ale również technicznie.
Przed rozprawą:
•sprawdź wcześniej urządzenie, z którego będziesz się łączyć, w szczególności kamerę, mikrofon, głośniki oraz stabilność połączenia z Internetem;
•zapoznaj się z przesłanym przez sąd linkiem i instrukcją połączenia; nie zostawiaj pierwszego uruchomienia systemu na ostatnią chwilę;
•przygotuj dokument tożsamości – sąd może poprosić o jego okazanie do kamery;
•wybierz spokojne, ciche i dobrze oświetlone miejsce, w którym nikt nie będzie Ci przeszkadzał;
•zadbaj o odpowiednie ustawienie kamery – podczas rozprawy Twoja twarz powinna być dobrze widoczna;
•miej przy sobie dokumenty i notatki potrzebne podczas rozprawy, ale pamiętaj, że jeżeli składasz zeznania jako strona lub świadek, powinny być one składane samodzielnie, bez korzystania z niedozwolonej pomocy innych osób;
•połącz się odpowiednio wcześniej, aby ewentualne problemy techniczne nie spowodowały spóźnienia na rozprawę.
W trakcie rozprawy
•zachowuj się tak samo jak na sali sądowej. Nie prowadź równolegle innych rozmów, nie korzystaj z telefonu bez potrzeby i nie wyłączaj samodzielnie połączenia. Mikrofon warto pozostawić wyciszony, gdy wypowiada się inna osoba, chyba że sąd wskaże inaczej.
•Jeżeli pojawią się problemy techniczne – np. zerwanie połączenia, brak obrazu lub dźwięku – spróbuj ponownie dołączyć do rozprawy. Jeżeli nie jest to możliwe, nie ignoruj problemu. Skontaktuj się niezwłocznie z sądem lub swoim pełnomocnikiem i poinformuj o przyczynie braku możliwości uczestniczenia w rozprawie.
•Jeżeli reprezentuje Cię radca prawny lub adwokat, przed rozprawą ustal z nim również, w jaki sposób będziecie mogli się ze sobą skontaktować w razie problemów technicznych lub potrzeby krótkiej konsultacji podczas rozprawy. Pamiętaj, że możecie również uczestniczyć w rozprawie za pomocą jednego komputera, którego kamera obejmie zarówno Ciebie jak i pełnomocnika.
r.pr. Marcin Pych
Ważne: Niniejszy poradnik ma charakter ogólny i informacyjny. Nie stanowi porady prawnej ani rekomendacji dotyczącej sposobu postępowania w konkretnej sprawie. Został przygotowany bez znajomości indywidualnego stanu faktycznego, dlatego pytania, problemy i okoliczności istotne w konkretnej sprawie mogą różnić się od opisanych w poradniku.
